Ch Pho
-- Nam Cao


am Cao tn tht l Trn Hu Tri (1915-1951) thuc th h vn hc tin chin nhng mt rt sm trong nhng ngy u ca cuc khng chin chng Php. Tc phm ca ng quan trng l ca thi trܧc chin tranh vi nhng kh au ca dn qu v nhng h tc ca mt thi m con ngܩi ngho nn ch bit bm vu vo nhng h v ho trong thn ng.

Gi tr con ngܩi ܮc NJ cao trong truyn ca Nam Cao, nht l trong truyn ngn ni danh Ch Pho m trܧc y t ngܩi ܮc bit.

Truyn ngn Nam Cao c ngh thut trong kt cu v ngn t. Nhiu truyn ca ng mang tnh cch tm l ljn by gi vn cn l nhng khun thܧc tt cho ngܩi mun bܧc vo lnh vc truyn ngn. Vi Nam Cao, ta c th ni nh vi Edgar Poe, truyn ngn thnh hnh v c quy lut ring ca n .

C nhng nh vn m tc phm cng i vo thi gian cng c gi tr Nam Cao vo trܩng hp . Truyn ca ng l nhng b nh ghi li mt cch sng Ƕng nhng sinh hot ǥc bit ca nng thn Vit Nam cch y na th k. Ta yu mn dn tc ta. Ta tha thit vi nhng g m dn tc ta tri qua tt nhin ta tha thit v mn yu nhng nt chm ph trong truyn ca Nam Cao. y c y ht, t anh m ngho nn nhng ai cng s, ljn nhng chc dch lun lun m c nhng ch bit c nhng ming nh chung ti chn nh chung, t mt anh tha phng cu thc tp vo sng nh trong lng ljn mt ngܩi lnh tp c dp ra khi ly tre lng x nn m mt vi ǩi ... c .

C ngܩi ni Nam Cao ni ting nh truyn Ch Pho . ng, nhng thiu, Ch Pho l tuyn nh vn chng ca Nam Cao, v cc truyn khc ca ng cng l nhng tc phm rt c gi tr trong vn chng Vit.



n va i va chi. Bao gi cng th, c rܮu xong l hn chi. Bt u chi tri. C h g ? Tri c ca ring nh no ? Ri hn chi ǩi. Th cng chng sao: ǩi l tt c nhng chng l ai. Tc mnh hn chi ngay tt c lng V i. Nhng c lng V i ai cng nh, "Chc n tr mnh ra!" Khng ai ln ting c . Tc tht! ! Th ny th tc tht! Tc cht i ܮc mt! th, hn phi chi cha a no khng chi nhau vi hn. Nhng cng khng ai ra iu. M kip! Th th c ph rܮu khng? Th th c kh hn khng? Khng bit a cht m no ra thn hn cho hn kh ljn nng ni ny ? A ha! Phi y, hn c th m chi, hn chi a cht m no ra thn hn, ra ci thng Ch Pho! Hn nghin rng vo m chi ci a ra Ch Pho. Nhng m bit a no ra Ch Pho ? C tri m bit! Hn khng bit, c lng V i cng khng ai bit...

Mt anh i th ng ln, mt bui sng tinh sng thy hn trn trung v xm ngt trong mt vy p Nj bn mt l gch b khng, anh ta rܧc ly v em v cho mt ngܩi n b ga m. Ngܩi n b ga m ny bn hn cho mt bc ph ci khng con, v khi bc ph ci ny cht th hn b v, ht i cho nh ny li i cho nh n. Nm hai mi tui, hn lm canh in cho ng l Kin, by gi c b Kin, n tin ch lng. Hnh nh c my ln b ba nh ng l, cn tr lm m li hay m lng, bt hn bp chn, hay xoa bng, m lng g y. Ngܩi ta bo ng l ra nh th hch dch, c lng phi s, m v nh th li s ci b ba cn tr ny. Ngܩi b y php php, m b y hy hy, m ng l th hay au lng lm; nhng ngܩi c bnh au lng hay s v m cha ǩi l kho ghen. C ngܩi bo ng l ghen vi anh canh in kho mnh m s b ba khng dm ni. C ngܩi th bo anh canh in y ܮc b ba quyn thu quyn b trong nh tin cn nn ly trm tin trm thc nhiu. Mi ngܩi ni mt cch. Chng bit u m ln. Ch bit mt hm Ch b ngܩi ta gii huyn ri bit tm ljn by, tm nm ri mt hm, hn li l l u ln v. Hn v lp ny trng khc hn, mi u chng ai bit hn l ai. Trng ǥc nh thng sng c! Ci u th trc lc, ci rng co trng hn, ci mt th en m rt cng cng, hai mt gܩm gܩm trng gm cht! Hn mc qun o ni en vi o Ty vng. Ci ngc phanh, y nhng nt chm tr rng, phܮng vi mt ng thy tܧng cm chy, c hai cnh tay cng th. Trng gm cht!

Hn v hm trܧc hm sau thy ngi ch ung rܮu vi tht ch sut t tra cho ljn x chiu. Ri say khܧt, hn xch mt ci v chai ljn cng nh b Kin, gi tn tn tc ra m chi. C b khng c nh . Thy iu b hung hng ca hn, b c n b hai, b hai thc b ba, b ba gi b t, nhng kt cc chng b no dm ra ni vi hn mt vi li phi chng. Mc phi ci thng liu lnh qu, n li say rܮu, tay n li nhm nhm cm mt ci v chai, m nh lc y ton n b c ... Thi th c ng ci cng cho tht cht, ri mc thy cha n, n chi th tai lin ming y, chi ri li nghe . Thnh th ch c ba con ch d vi mt thng say rܮ.. Tht l m ! Hng xm phi mt ba ic tai, nhng c l trong bng th h h: xa nay h mi ch ܮc nghe b c, b hai, b ba, b t nh c b chi ngܩi ta, by gi h mi ܮc nghe ngܩi ta chi li c nh c b. M chi mi sܧng ming lm sao! Mi ngoa ngt lm sao! H bo nhau: phen ny cha con thng b Kin cn dm vc mt i u na! M m t tin ljn ln ln mt. Cng c ngܩi hin lnh hn bo, "Phc ǩi nh n, chc ng l khng c nh ...". ng l y l ng l Cܩng, con giai c b ni ting l hch dch, coi ngܩi nh rm rc. Phi ng l Cܩng th c nh xem no! Qu nhin h ni c sai u! y, c ting ngܩi sang sng qut, "My mun li thi g ? Ci thng khng cha khng m ny! My mun li thi g ?..." bo m! Ci ting qut tho kia l ting l Cܩng. L Cܩng v! L Cܩng v! Phi bit... A ha! Mt ci tt rt ku. i! Ci g th n Ting m, ting nhau bnh bch. Thi c gi l tan xng! Bng "choang" mt ci, thi phi ri, hn p ci chai vo ct cng... hn ku! Hn va chi va ku lng nh b ngܩi ta ct hng. hn ku!

-- i lng nܧc i! Cu ti vi ... i lng nܧc i! B con thng Kin n m cht ti! Thng l Cܩng n m cht ti ri, lng nܧc i!... V h thy Ch Pho ln ln dܧi t, va ku va ly mnh chai co vo mt. Mu ra loe lot trng gm qu! My con ch xng xo quanh hn, sa rt hng. L Cܩng hi ti mt, ng nhn m cܩi nht, cܩi khinh b. H! Ng l g, chng ho ra nm n v! Th ra hn nh ljn y nm v!

Ngܩi ta tun ljn xem. My ci ng ti chung quanh n ra bit bao nhiu l ngܩi! Tht n o nh ch. B c, b hai, b ba, b t nh c b vng d v c anh l, cng xng xa ra chi gp. Tht ra, cc b mun xem Ch Pho ra lm sao ? Khng kho n c gieo v cho c ng phen ny ...

Nhng kia c ng v. C ct ting rt sang hi: "Ci g m ng nh th ny ?" Ch ny "ly c" ch kia "ly c", ngܩi ta knh cn ng gin ra, v Ch Pho bng nm di khng nhc nhch rn khe kh nh gn cht.

Thong nhn qua, hiu c s ri. Lm l trܪng ri chnh tng, by gi li ljn lܮt con c lm l trܪng, nhng vic nh th ny c khng l g. C hy qut my b v ang xng xa chc tng cng vi chng:

-- Cc b i vo nh: n b ch li thi, bit g ?

Ri quay li bn ngܩi lng, c du ging hn mt cht:

-- C cc ng cc b na, v thi i ch! C g m xm li nh th ny ?

Khng ai ni g, ngܩi ta lng dn i. V n c b cng c, nhng v ngh ljn s yn n ca mnh cng c: ngܩi nh qu vn ght li thi. Ai di g ng ra y, c lm sao h triu mnh i lm chng. Sau cn tr li Ch Pho v cha con c b. By gi c mi li gn hn, kh lay v gi:

-- Anh Ch i! Sao anh li lm ra th ?

Ch Pho lim dim mt, rn ln:

-- Tao ch liu cht vi b con nh my y thi . Nhng tao m cht th c thng st nghip, m cn r t cha bit chng.

C b cܩi nht, nhng ting cܩi gin gi lm: ngܩi ta bo c hn ngܩi cng ch bi ci cܩi .

-- Ci anh ny ni mi hay! Ai lm g anh m anh phi cht? i ngܩi ch c phi c ngo u ? Li say ri phi khng?

Ri ǰi ging c lm thn mt hi:

-- V bao gi th ? Sao khng vo ti chi ? i vo nh ung nܧc.

Thy Ch Pho khng nhc nhch, c tip lun:

-- No ng ln i. C vo u ung nܧc . C ci g ta ni chuyn t t vi nhau. Cn g phi lm thanh Ƕng ln nh th, ngܩi ngoi bit, mang ting c .

Ri va xc Ch Pho, c va phn nn:

-- Kh qu! Gi c ti nh th u ljn ni. Ta ni chuyn vi nhau, th no cng xong. Ngܩi ln c, ch mt cu chuyn vi nhau l . Ch ti thng l Cܩng nng tnh khng ngh trܧc ngh sau. Ai, ch anh vi n cn c h kia y .

Ch Pho ch bit h hng ra lm sao, nhng cng thy lng ngui ngui. Hn c lm ra v nng n, ngi ln. C b bit rng mnh thng, a mt nhy con mt ci:

-- L Cܩng u ! Ti my ng cht. Khng bo ngܩi nh un nܧc, mau ln !

C dt Ch Pho ng dy, gic thm vi ting na, v Ch Pho chu i; hn ch c khp khing ci chn nh b qu. L v lc y trong ngܩi hn rܮu hi nht ri, khng cn ku go chi bi; v khng cn nghe ku go chi bi, hn thy hnh nh khng hng hi na. S ngt ngo lm mm nhn, v li nhng ngܩi ng xem v c ri, hn thy hn hnh nh tr tri. Ci s c hu trong lng thc dy, ci s xa xi ca ngy xa, hn thy qu to bo. Khng to bo m dm gy s vi cha con l Kin, bn ǩi lm tng l. V ngh th, hn thy hn cng oai. Hn lm ci ng g lng ny ? Khng vy cnh, khng h hng thn thch; anh em khng c, ljn b m cng khng... , th m dm Ƕc lc chi nhau vi l trܪng, chnh tng, b h tin ch lng V i, Chnh Hi ng k ho, huyn ho, Bc k nhn dn i biu, kht ting ljn c trong hng huyn. Th hi c mt no trong ci lng hn hai nghn xut inh ny lm ܮc th ? K lm ri c cht cng l cam tm. Vy m khng: ci c b tht ra la y li x nhn, mi hn vo nh xi n+'c. Thi cng h, x nhn th hn vo. Nhng bng hn li hi ngn ngi: bit u ci lo co gi ny n ch li la hn v nh ri li thi ? m tht, c th nh th lm! Ny n hy li ngay my ci mm ci ni hay vng, bc ra khoc vo c hn, ri cho v ra ku lng ln ri ct c hn vo, chn cho mt trn om xng, ri vu cho l n cܧp th sao ? Ci thng b Kin ny, gi ǩi c khot, cn ǧp ci nܧc g m phi chu lp nh tru th ? Thi di g m vo ming cp, hn c ng y ny, c ln ra y ny, li ku tong ln xem no. Nhng ngh ngi mt t, hn li bo: ku ln cng khng nܧc g! Lo b va ni mt ting, bao nhiu ngܩi ai v nh ny, hn c ln ra ku na, liu c cn ai ra ? V li by gi rܮu nht ri, nu li phi rch mt thm my nht th cng au. Thi c vo! Vo th vo, cn qui g . Mun p u th vo ngay gia nh n m p u cn hn ngoi. Cng lm, n c gi qu, hn cng ch ljn i t. t th hn coi l thܩng. Thi c vo ...

Vo ri, hn mi bit nhng ci hn s l ho c . B Kin qu c mun dn xp cng hn tht. Khng phi c ǧn, chnh tht c khn rc ǩi, th nht s k anh hng, th hai s k c cng liu thn. Ch Pho khng l anh hng, nhng n l ci thng liu lnh. Liu lnh th cn ai thm chp ! Th no l mm nn rn bung? Ci ngh lm vic quan, nu nht nht ci g cng u n c th li bn nh i cho sm. C vo bo l Cܩng nh th y. V dng nh hn m lm ܮc l trܪng l nh c c. C m cht i ri "chng n" li khng cho n bn.

Ting vy, lm tng l khng phi vic d. ci lng ny, dn qu hai nghn, xa ph xa tnh, k n th cng d n nhng khng phi h lm l trܪng th c vic ngi m khot. Hi nm n, mt thy a l qua y c bo t lng ny vo ci th "qun ng tranh thc", v th m bn n anh ch l mt n c tranh mi. Mi th ngon y, nhng m nm b by mi, b no cng mun n. Ngoi mt t t vi nhau, nhng tht ra trong bng lc no cng mun cho nhau ln bi Nj cܫi ln u ln c. Ngay thng Ch Pho ny ljn y sinh s bit u li khng c thng no y ljn? Nu c khng chu nhn, lm cho to chuyn c khi tn tin. Ci ngh quan bm thng c tc ai bm thng trc u ? B t n th d ri; nhng b t n, cng c ngy n ܮc ra, liu lc y n c Nj yn mnh khng ch ? C phi ci v thng Nm Th, mi ljn by gi cha qun.

Nm Th vn l mt thng u b u bܧu. Hi y, b Kin mi ra lm l trܪng, n hnh nh knh nhau vi lo ra mt; l Kin mun tr nhng cha c dp. ܮc t lu, hn can d v mt v cܧp b bt giam; l Kin ngm ngm vn Ƕng cho vo t. Vn tܪng mt ngܩi vai v nh Nm Th m tht c l vn ljn ni ti t lm g cn dm vc ci mt mo v lng? L Kin mng thm rng nh ܮc cy inh trܧc mt. No ng mt bui ti l Kin ang ngi mt mnh son giy m th Nm Th vc dao xc vo. N ng chn ly ca v bo: nu ku ln mt ting th m cht lin, th ra n vܮt ngc v v y nh ng l mt ci th mang tn mt ngܩi lng thin v mt trm ng bc Nj trn i. N bo: nghe n th n i bit, m khng nghe n th n m cht, ri mun ra sao th ra; cn mun sng vi v con th nghe n .

L tt nhin l l Kin nghe, Nm Th i phen y l mt tm, cng khng bao gi v na tht. Nhng thi ǩi, tre gi mng mc, c bao gi ht nhng thng du cn? Nm Th va i, li c binh Chc u ln v. M thng ny lc n cn nh, no n c ngo ngܮc g cho cam! Ngܩi ta phi gi hn l cc t. Ai bo sao th h lm vy, mi qut mt ting, th i ra c qun, thu b mt ng th ng qu hai, ljn ni c con v hay hay mt, b ngܩi ta gho cng ch im im ri v nh hnh v ch chng dm ho hoe g, th y: ci ngh ǩi hin qu cng ho ngu, u ch t ny ngu, nhn th chng n n cho ljn khng cn ngc u ln ܮc. Hn lm th lm ct lc m quanh nm ngho rt mng ti; ch v mt ming cng khng gi ܮc m n; a no n v n cng xoay, m a no xoay cng chu. Sau cng bc qu, hn ra i lnh. Li cng thm ti ! Khng bc cn ܮc v, tuy rng thnh thong c b sy st ra ngoi, nhng vn cn l v mnh. Bc th ho ra mt v. Bi v ch v nh cn tr, mi hai con, ci mt sc nh dao li hng hng i m, bng nhin li sinh ra vng chng, ca ngon tr tr ngay trܧc mt, ai m chu ܮc?

Nh ch binh gn ܩng. ng ph i nh bc ban m v cng tt vo; anh trng tun i tun cng tt vo; anh hng xm cng m sang, thm ch ljn ci thng hng in, u hai th tc, gi ǩi lm y t cho cc ng l trܪng, cng mon men vo g gm. V binh Chc nghim nhin thnh mt con nh th khng phi tr tin Nj bn l dch ln nh trong lng chuyn ǰi. Chnh ngay l Kin, tuy hi y c ljn ba v, cng khng n b hoi ci ca khng dng ܮc tri cho; v khng b hoi, ng cn ܮc li. Mi ln ch binh i lnh lng hay lnh mngda ca chng, phi mܮn ng l i nhn thc. Khng ng l no vc nh i n m nhn thc cho ngܩi ta, iu y c nhin. Nhng vi l Kin th khng nhng cm rܮu tin ti, cn phi cho ngi chung xe v con li tnh na . Th l my ng bc lng i ǩi; my a con ca ch ngy mai ch ܮc my ci ko n mt, hay hu hnh ra th ܮc my cp bnh giy gi n. Thnh th cng lao anh binh, rt li ch cho ch binh mi thng mi ln hܪng nhng cuc vui vi ng l nh .

Chng hiu anh ta cng bit th m chn cnh nh hay sao m mn hn ba nm cng khng thy v. Ri t lu sau, c trt v lng bt trc n v p gii tn Trn Vn Chc. L Kin khai tn y thuc hng dn lu tn khng v lng. Nhng khai hm trܧc th hm sau hn v. L Kin sai y t em trt ljn nh i hn. Hn ljn ngay, nhng li dn theo c v v hai con. Khng Ǯi ng l ni mt cu, hn rt mt con dao chc tit ln ra, nhm nhm cm tay m bo rng: "Chng ni du g ng, ti can n git ngܩi. Nu ng khng thng, m bt gii th v con ti cht i . Thi th Ǣng no chng n cng cht, ti m chng n cht y ri ng bt i t lun th". Mt hn ngu; lܫi dao hn hoa ln loang long, ch trng cng lnh gy. Hn c th git ngܩi ܮc lm, m khng phi ch git c v v con thi, khi hn c gan m cht v con hn th hn c king g ljn ci c ca ngܩi khc na ? L Kin ngh ngi mt lc ri bo c v ri ng liu. ng liu ngha l ng che y ci n ca hn cho khng ai bit v mi ln c trt v nhc, ng li khai rng: vn cha c tn Chc v. Th l hn c nghim nhin sng ngay chnh gia qu hng hn. V by gi ngܩi ta thy v hn rt chnh chuyn m li trung thnh, th chm ch lm Nj nui hn. Nhng ng trܪng, ng ph t nhin ngh bng rng: ngܩi ta c chng ri m cn chng mng th phi ti; ai cng sinh t t c ch tr anh binh, bi v Chc by gi li rt mc l ngang ngܮc. Hn n vܩn y, nhng chng chu np thu cho ai. Thc hn th hn chi, cm vܩn hn th hn chm, sinh chuyn vi hn th chnh l trܪng lng c li bi v c n lu hn l mt tn can phm. y th m hn cng cha va lng u. Mt hm, khng hiu ngh ngi th no, hn vc dao ljn bo thng vo mt l kin rng:

-- Hi ti cn ti ng, ti gi v nh c trm. Khng bit v ti c tiu pha g, hay l cho trai m khng cn mt ng no c. Ti hi th n bo: nh, n b con gi mt mnh, khng dm gi tin, ܮc ng no mang gi ng l c. Ti s n ba ra nn tri sn n nh. By gi ti ljn tha vi ng, tnh ton xem ܮc bao nhiu cho em v nui chu. Thiu mt ng th ti khng Nj yn cho chng n .

L Kin hiu rng: "chng n" y c th gm c ng. ng cܩi nht bo rng:

-- Th ny ny anh binh : ch y gi ti th qu l khng c ...

Hn trn mt ln qut:

-- Th th thng no n i ?

L Kin vi ni lp ngay:

-- Th nhng m anh c thiu tin th c bo ti mt ting. Ch y trt tiu i ri th c git cng chng ra . Li thi lm g sinh ti .

ng m trp ra qung hn nm ng bc. Hn cm ly, "ly ng" t t, ri xch dao ra v. T hm y hn thnh t t vi l Kin, nhn l ch y t chn tay, nhng l Kin thnh thong vn phi cho hn tin. Cho mi ljn nm ngoi y, hn cht...

Th nm nay li ny ra Ch Pho, mt thng hin lnh nh t -- ti nghip cho hn, c ln l Kin thy hn va bp i cho b ba, va run run! Bng nhin vng dy gi no t dy. C tin ch lng V i nhn ra rng: nn con em ljn ni n khng chu ܮc phi b lng i l di . Mܩi thng i ra th chn thng tr v vi ci v hung , ci tnh ng ngnh hc t phng xa. Mt ngܩi khn ngoan ch bp ljn na chng. Hy ngm ngm y ngܩi ta xung sng, nhng ri li dt n ln Nj n NJn n. Hy p bn p gh i cho ܮc nm ng, nhng ܮc ri th li vt tr li nm ho "v thng anh tng qu" ! V cng phi ty mt na: nhng thng c mu mt, v p, con n, chnh l nhng thng s quan v d bp; tri li, nhng thng t c v thn, git chng n th d, nhng ܮc ch cn c xng; m gy vi chng l m mt dp tt Nj cho cc phe nghch xoay li mnh. Lng no cng c nhiu cnh, mi cnh kt b ng chung quanh mt ngܩi: cnh c b Kin, cnh ng Ƕi To, cnh ng T m, cnh ng Bt Tng... Bng y cnh du li vi nhau Nj bc lt con em, nhng ngm ngm chia r, nh tng ch h Nj m tr nhau. C li nhn ra rng: ci t nh qu, bn dn hin lnh ch c lm nui bn l ho, nhng chnh bn l ho, nhiu khi li phi ngm ming cung cp cho nhng thng cng hn c dn cng liu lnh, lc no cng c th cm dao m ngܩi hay m mnh.

Nhng c khng phi l mt ngܩi a than th. Than th chng ch g cho ai, ci bn dn inh sut ǩi b n nn kia s d b nn sut ǩi ch v khi b nn chng ch bit than th ch khng bit lm g khc. C b Kin khng cn than th: tr khng li th c dng. C ngh bng cng phi c nhng thng u b ch ? Khng c nhng thng u b th ly ai m tr nhng thng u b ? Th lc ca c s d ln t ܮc cc vy cnh khc, mt phn ln cng bi c bit mm bit cng, bit thu phc nhng thng bt mng khng s cht v khng s i t. Nhng thng y chnh l nhng thng ܮc vic. Khi cn ljn, ch cho n dm ho ung rܮu, l c th sai n ljn tc hi bt c anh no khng nghe mnh. Gp ngܩi bܧng bnh, anh thp th n la t nh hay cho my lt dao; gp ngܩi non mt, th n qung chai rܮu lu, hay gy s ri ln ra ku lng. C chng n sinh chuyn th mi c dp m n, nu khng th gia m dn hin lnh v yn phn ny, kho lm ch bp nn ܮc vo v thu. Thu mt nm c mt ln nu ch trng vo y th bn cha i cng khng Nj b vo ch ba, bn nghn bc chy cht Nj tranh trin ng.

V th, m hm y, nh l Kin ra v, Ch Pho v cng h h! B Kin khng vu v g cho hn, li cn git g mua rܮu cho hn ung, xong li i thm ng bc Nj v ung thuc. ng bc, lm g ljn th ? Hn long chong va i va cܩi; hn chng cn ljn ba xu. Lc ngi t, hn c hc mt ܮc my bi thuc giu: ch vi nm l, l mt hn li u vo y ngay. Cn ng bc li Nj i ung rܮu...

Hn ung ܮc c va ba hm, hm th t th hn trn mt ln, bo con m hng rܮu rng:

-- Hm nay ng khng c tin; nh my bn chu cho ng mt chai. Ti ng mang tin ljn tr.

M hng rܮu hi ngn ng. Th l hn rt bao dim nh ci xe, chm ln mi lu ca m. M hong ht ku la om xm vi dp tt ܮc ngn la va mi chy. Ri khc khc mu mu, m a chai rܮu. Hn hm hm, cha vo mt m bo rng:

-- Ci ging nh my khng a nh! ng mua ch ng c xin nh my u! My tܪng ng qut h ? My th hi c lng xem ng c qut ca a no bao gi khng? ng khng thiu tin! ng cn gi Ǣng c b, chiu ny ng i ly v ng tr.

M va ko vt o ln qut nܧc mi, va bo:

-- Chng chu khng dm chc lp, nhng qu l t vn.

Hn qut ln:

-- t vn ch ti nay ng tr. Nh my cht ngay by gi hay sao ?

Ri hn xch chai ra v. Hn v ci miu con b sng, v vn t trܧc ljn nay khng c nh. Lc i ܩng hn vn ܮc nh no bn qu chui xanh, v bc ca mt c hng xn mt rm con mui trng. By gi hn ung rܮu vi chui xanh chm mui trng v thy rng cng ngon. Hn ung rܮu vi ci g cng ngon.

Ung xong hn chi ming, ri ngt ng ngt ngܫng ljn nh b Kin. Gp ai hn cng bo: hn ljn nh b Kin i n y! Mi trng thy hn vo ljn sn, b Kin bit hn ljn sinh s ri. Ci mt th ngu ln, hai chn th i lo o, ci mi bm li m run bn bt. Cng may, hn khng cm v chai, b Kin cng dng dc hi:

-- Anh Ch i u y ?

Hn cho to:

-- Ly c . Bm c... Con ljn ca c Nj ku c mt vic ! Ging hn l nh v ting gn nh mo m. Nhng b iu th li nh hin lnh; hn va gi u gi tai, va li nhi:

-- Bm c t ngy c bt i t, con li sinh ra thch i t, bm c th, con c ni gian th tri tru t dit, bm qu i t sܧng qu! i t cn cm Nj m n, by gi v lng v nܧc, mt thܧc cm di khng c, ch lm g nn n. Bm c, con li ljn ku c, c li cho con i t...

C b qut, bt u bao gi cng qut Nj th dy thn kinh ca ngܩi.

-- Anh ny li say khܧt ri.

Hn xng li gn, o ngܮc mt gi tay ln na chng:

-- Bm khng , bm tht l khng say. Con ljn xin c cho con i t m nu khng ܮc th... th ... tha c...

Hn mc mi ti, Nj tm mt ci g, hn gi ra: l mt con dao nh, nhng rt sc. Hn nghin rng ni tip:

-- Vng, bm c khng ܮc th con phi m cht dm ba thng, ri c bt con gii huyn.

Ri hn ci xung, tn mn gt cnh ci bn lim. C b cܩi khanh khch -- c vn t ph hn ǩi ci cܩi To Tho y -- c ng ln v vai hn m bo rng:

-- Anh ba lm. Nhng ny, anh Ch , anh mun m ngܩi cng khng kh g. i To n cn n ti nm mi ng y, anh chu kh ljn i cho ti, i ܮc t nhin c vܩn.

i To l mt tay vai v trong lng. Vy cnh ng ta mnh, vn knh nhau vi cnh nh c b m c b thܩng phi chu bi hn l cu binh, lng hu tr nhiu, quen thuc nhiu, li n ni gii. Hn vay c b nm mi ng t lu, by gi Ƕt nhin tr mt v tut, ly c rng s tin y tnh vo mn tin ch l Cܩng ra lm l trܪng cha t hn. C b tc nh chc hng, nhng cha bit lm th no, bi v thng binh Chc, y t chn tay ca c, kh d ng u vi hn ܮc, cht nm ngoi ri. By gi c mi li gp ܮc Ch Pho, c th thay cho binh Chc. C th ni khch xem sao. Nu n tr ܮc Ƕi To th tt lm. Nu n b Ƕi To tr th c cng chng thit g, Ǣng no cng c li cho c c.

Ch Pho nhn ngay ! Hn tc khc ljn nh Ƕi To, v ct ting chi ngay t u ng. Gi gp phi hm khc, th c n mng ri: Ƕi To cng c th m chm ܮc, cha bao gi chu hng trܧc cuc giao tranh. Nhng phc ǩi cho hn, hay l cho Ch Pho, hm y hn m lit giܩng, khng sao nhc mnh dy ܮc, c l hn cng khng bit Ch Pho chi hn. V hn, thy Ch Pho th ra mi rܮu, v bit r u ui mn n, ly nm mi ng giu chng a cho ngܩi nh i theo Ch Pho. n b vn chung ho bnh; h mun yn chuyn th thi, gai ngnh lm g cho sinh s. V li, b Ƕi cng ngh rng chng mnh ang m... chng mnh c n ngܩi ta hn hoi... V nm chc ng bc i vi nh mnh l my, li thi li ch tn ljn ba ln nm chc ng !

V th, Ch Pho mi ܮc vnh vnh ra v: hn thy hn oai thm bc na. Hn t ǡc: "anh hng lng ny cc c thng no bng ta !" C b thy mnh thng bn ch m khng cn ljn hi ng lm bin bn xem chng thch ch. C a lun cho anh y t chn tay mi lun nm ng.

-- C nm chc ng ny phn anh, nhng nu anh ly c th ch ba hm l tan ht. Vy anh cm ly ch ny ung rܮu cn Nj ti bn cho anh mnh vܩn; khng c vܩn t th lm n g ?

Ch Pho "vng d" ra v. My hm sau, c b bo l Cܩng cho hn nm so vܩn bi sng cm thu ca mt ngܩi lng hm n. Ch Pho bng thnh ra c nh. Hi y hn mi u hm by hay hm tm tui...

By gi th hn thnh ngܩi khng tui ri. Ba mi tm hay ba mi chn? Bn mi hay l ngoi bn mi ? Ci mt hn khng tr cng khng gi: n khng cn phi l mt ngܩi: n l mt ca mt con vt l, nhn mt nhng con vt c bao gi bit tui ? Ci mt hn vng vng m li mun xm mu gio; n vn dc vn ngang, khng th t, bit bao nhiu l vt so. Vt nhng mnh chai ca bao nhiu ln n v ku lng, bao nhiu ln, hn nh lm sao ni ? Bao nhiu vic c hip, ph phch, m chm, mu hi ngܩi ta giao cho hn lm! Nhng vic y chnh l cuc ǩi ca hn; cuc ǩi m hn cng ch bit di bao nhiu nm ri. Bi v ngay ljn ci th c bin tui hn cng khng c, trong s lng ngܩi ta vn khai hn vo hng dn lu tn, lu nm khng v lng. Hn nh mang mng rng c ln hn hai mi tui, ri hn i t, ri hnh nh hn hm nhm khng bit c ng khng? Bi t y th i vi hn khng cn ngy thng na. Bi v t y hn bao gi cng say. Nhng cn say ca hn trn cn ny qua cn khc, thnh mt cn di, mnh mng, hn n trong lc say, thc dy vn cn say, p u rch mt chi bi, da nt trong lc say, ung rܮu trong lc say, Nj ri say na, say v tn. Cha bao gi hn tnh v c l hn cha bao gi tnh to, Nj nh rng c hn ǩi. C l hn cng khng bit rng hn l con qu d ca lng V i, Nj tc qui cho bao nhiu dn lng. Hn bit u hn ph bao nhiu c nghip, p nt bao nhiu cnh yn vui, p ǰ bao nhiu hnh phc, lm chy mu v nܧc mt ca bao nhiu ngܩi lng thin. Hn bit u v hn lm tt c nhng vic y trong khi ngܩi hn say; hn say th hn lm bt c ci g ngܩi ta sai hn lm. Tt c dn lng NJu s hn v trnh mt hn mi ln hn qua.

V th cho nn hn chi hay l chng v ci g hn cng chi, c rܮu xong l hn chi. Hn chi nh nhng ngܩi say rܮu ht. Gi hn bit ht th c l hn khng cn chi. Kh cho hn v cho ngܩi hn li khng bit ht. Th hn chi, cng nh chiu nay hn chi...

Hn chi tri v ǩi. Hn chi c lng V i . Hn chi tt c nhng a no khng chi nhau vi hn. Nhng cng mc, ai m hoi hi, tc mnh hn chi a no ra chnh hn, li cng khng ai cn! V hn ly th lm c lm; bi v ngܩi ta khng th chi nhau mt mnh; chi nhau mt mnh th cn vn v g! Th l chc chn d c mt c Nj tc ti, mt c rt chnh ng Nj hn c th hng h i bo th. Phi, hn phi bo th, bo th vo bt c ai. Hn phi vo nh no mi ܮc, bt c nh no. Hn s r vo bt c ng no hn gp Nj p ph t nh hay ln ra ku lng nܧc. Phi y, hn s r vo bt c ng no hn gp... , u kia ri mau mau...

Nhng m mt trng ln, mt trng rm vnh vnh. V nh trng chy trn ܩng trng tinh. , ci g y, en v mo m trn ܩng trng nh nhi ? N xch xc v bn tri, thu gn vo ri li di loang ra, x rch vi ch. N c qun qut dܧi chn Ch Pho. Ch Pho ng li v nhn n v hn bng nghing ng cܩi. Hn cܩi ngt ngho, cܩi r rܮi. Gi hn c chi li cn d nghe! Ci vt xch xc trn ܩng l bng hn. Th l hn cܩi, v hn qun bo th: hn i qua ng u tin ri. By gi th ljn ng nh t Lng, mt anh thy cng c mt b ru l ph. Ch pho bng ny ra mt : tt vo y v p ci bn chu ca lo t na ma ny ra. Bi v lo t ny va lm thy cng li va lm ngh hon ln. Ci n ca lo lng phng, nghe cn chi tai hn l ln ku. Nhng lc vo th lo t li ang ung rܮu; lo ung rܮu ngay sn, va ung va vut ru, va rung rung ci u. Ch Pho ng li nhn, thy lo cng hay hay. Ri Ƕt nhin hn kht, tri i sao m kht! Kht ljn nh chy hng... Khng do d, hn li bn lo t, nhc ly chai rܮu nga c dc vo mm tu. Lo t dui ci c g vt lng ra, tr mt ln, nhng khng ni g. Lܫi lo ru li ri, cn ni lm sao ܮc? Lo ung ht hai phn chai. Cn mt phn th Ch Pho tu nt. Hn tu c mt hi, ri kh mt ci, chp ci ming nh cn thm. Ri hn nm ly my ci ru l ph ca lo t, nng soi ln trng m cܩi. Lo t cng cܩi. Hai thng say rܮu ng vo nhau m cܩi, nh mt i tri k cung. Ri t Lng vo nh xch hai chai rܮu na; lo cn ng hai chai na, lo mi Ch Pho ung na, ung tht say, khng cn g. C vic ung, ng c lo ngi g y! V lo cht ljn by tm nm nay ri, con gi lo cha hoang b lo i, lo ch c mt mnh, khng cn v con no m nheo c, lo mun ung ljn bao gi th ung. C ung! C ung, c ung i ng bn lc ܩng cung trng xung ! Ung tht tn, ung ljn i ra rܮu th mi thch. Nhn ung Nj lm g ? C giu c sang, c lm nn ng c b ln na, cht cng khng ai gi l "c ln m" ! Lo sng c ljn hn nm mi ri m cha thy mt c ln m no sng st! Ch c ci m, ci m t. Ai cht cng thnh ci m, say sa cht cng thnh ci m, lo g ? C say !

Cha bao gi Ch Pho ܮc tha th ljn th! Hn ly lm l sao mi ljn hm nay mi ngi ung rܮu vi thng cha t ny. Chng ung vi nhau rt l nhiu. V rt l nhiu. Ngܩi ta tܪng nh c lng V i phi nhn ung Nj rܮu cho chng ung.

n lc ht c hai chai th t Lng b ra sn. Lo b nh cua v hi Ch Pho rng: ngܩi ta ng ln bng ci g ? Ch Pho vn nga lo ra, vut ci ru l ph ca lo my ci, ri Nj mc lo th, hn lo o ra v. Hn va i va phanh ngc ra m gi. Hn gi ngc ri gi c, gi mang tai v gi ln c u. C lc hn phi ng li gia ܩng m gi, ghch chn ln m gi, hn bt rt qu, nga ngy qu, v cht ngh ljn ci b sng gn nh. Bi v ci vܩn ca hn gn mt con sng con, nܧc lng v trong, khp bi trng ton du, gi a y nhng thn mm ot o, cun theo nhau thnh ln. Duy c vܩn nh hn trng ton chui, mt gc vܩn c tp lu con. Nhng m trng nh m nay, ci vܩn phng ngn ngang nhng bng chui en en nh nhng ci o nhum vt tung trn bi. V nhng tu chui nm nga, ܫn cong cong ln hng ly trng xanh ri ri nh l ܧt nܧc, thnh thong b gi lay li giy ln nh ch nh l hng tnh.

Ch Pho va t m nhn nhng tu chui va i xung vܩn. Nhng hn khng vo ci tp lu p xp m ra thng b sng. Hn nh s nhy xung tm cho khi nga ri ln ngay ra vܩn m ng. Ti g chui vo lu, bc ljn khng cn m th ܮc. Mt thng nh hn, p u khng cht, hung h l gi sng... n b sng hn dng li, v hnh nh c ngܩi. C ngܩi tht, v hn ngy ra nhn.

Hn nhn gia hai l nܧc v ta lng vo gc chui, mt ngܩi n b ngi tnh hnh. Chnh l ngܩi n b, hn bit vy l nh mi tc di bung xa xung vai trn v ngc... Hai tay trn ca m bung xui, ci mm m h hc ln trng m ng hay l cht. i chn th dui thng ra trܧc mt, ci vy en xc xch... Bn kia, c l v m giy ci ym xo x Nj trt ra ci sܩn ny ny. Tt c nhng ci y phi ra trng, rܩi rܮi nhng trng lm trng nhng ci c l ban ngy khng trng; trng lm p ln. Ch Pho t nhin thy y ming bao nhiu l nܧc di, m c th li kh, hn nut ng c, hn thy ci g rn ro ran khp ngܩi. Bng nhin hn run run. ti sao li nh th ܮc? ng nh chnh ngܩi n b khn nn kia phi run mi phi, ci ngܩi n b di dt nm nh ch m ng ngay gn nh hn ny.

Nhng ngܩi n b y l th N, mt ngܩi ngn ng nh nhng ngܩi n trong c tch v xu ma ch qu hn. Ci mt ca th thc l mt s ma mai ca ha cng: n ngn ljn ni ngܩi ta c th tܪng b ngang ln hn b di, th m hai m n li hp vo mi tht l tai hi, nu m n phinh phnh th mt th li cn ܮc hao hao nh mt ln, l th mt vn nhiu hn ngܩi ta tܪng, trn c ngܩi. Ci mi th va ngn, va to, va , va sn si nh v cam snh, bnh bnh mun chen ln nhau vi nhng ci mi cng c to cho khng thua ci mi: c l v c qu cho nn chng nt n nh rn ra. th th li n tru thuc, hai mi dy ܮc bi cho dy thm mt ln, cng may qut tru snh li, che ܮc ci mu tht tru xm ngoch. th nhng ci rng rt to li cha ra: hn chng ngh s cn i cha ܮc mt vi phn cho s xu. th th li d hi, l mt n hu ǥc bit ca Thܮng lj ch cng: nu sng sut th ngܩi n b y s kh s ngay t khi mua ci gng th nht. V th li ngho nu tri li, t nht c mt n ng kh s. V th li l dng ging ca mt nh c m hi: ci ny khin khng mt chng trai no phi phn vn. Ngܩi ta trnh th nh trnh con vt no rt tm. Ngoi ba mi tui, th vn cha c chng. ci lng V i ny ngܩi ta kt bn t khi ln tm, v c khi c con t lc mܩi lm; khng ai Ǯi ljn nm hai mi a con th nht. C nhn tnh hnh y th ta ni quch: th N khng c chng. M th cng khng cn ai thn thch, tr mt ngܩi c c th gi ܮc l gi, v khng chng nh th. S tri nh th, Nj khng ai phi tr tri trn ǩi ny. Ngܩi c lm thu cho ngܩi n b bun chui v tru khng xp tu i Hi Phng, c khi i tn Hn Gai, Cm Ph. Cn th sng bng nhng ngh lt vt lng. Hai c chu trong mt ci nh tre cch vܩn ca Ch Pho bi mt con ; hn ngoi bi, hai ngܩi trong xm. C l chnh v th m th N khng s ci thng m c lng s hn. Gn gi lu cng sinh quen, m quen th t khi cn s. Nhng ngܩi trng coi vܩn bch th thܩng bo rng h bo hin y nh mo. V li c l no Nj th s hn u ? Ngܩi ta khng ai s k khc phm ljn ci xu, ci ngho, ci ngn ng ca mnh, m th li ch c ba ci y... Mt phn na cng bi Ch Pho t khi nh, m hn nh li hin lnh, ai c th c trong khi ng ? Hn ch v nh Nj ng.

Ngy no th N cng phi qua vܩn nh hn hai ba ln, l v qua vܩn nh hn c mt li i nh ra sng; trܧc kia, c xm vn dng ci ng y Nj ra sng tm, git hay kn nܧc. Nhng t khi hn ljn ngܩi ta thi dn, tm mt li khc i xa hn. Tr th N, th bo th l ngܩi d hi, th khng thch lm nh k khc. Qu tin ngܩi, qu tin mnh liu lnh, bܧng bnh hay c l ch khng chu ri thi quen. Nhng hy bit th c i ng y v vn chng lm sao c. Th ri quen i. C ln trong lc Ch Pho ng, th li vo c nh hn Nj ri nh la na, c ln th xin ca hn mt t rܮu v Nj bp chn; hn mi ng cu nhu bo th rng: x nh y, mun rt bao nhiu th rt, Nj yn cho hn ng. V lm lc th ngc nhin: sao ngܩi ta gh hn th ?

Chiu hm y th N cng ra sng kn nܧc nh mi chiu. Nhng chiu hm y, trng li sng hn mi chiu, trng ta trn sng v sng gn bit bao nhiu gn vng. Nhng vng y rung rinh mi trng th p, nhng trng lu mi mt. Gi li mt nh qut hu, th N thy mun ngp m m mt th nng dn, toan dp li. Th vn c mt ci tt khng sao cha ܮc, c lc Ƕt nhin mun ng, bt c u hay ang lm g. B c th bo th l mt ngܩi v tm. Ngp mt ci, th ngh bng: hy khoan kn nܧc, hy Nj l xung ngi ngh y. Bi v th lut qut p t t tra ti gi. M my khi ܮc mt ni mt th, mt rn da rn tht, sung sܧng qu! Mt y nh qut hu. Th ci o ra ngi ta vo gc chui, dng ngi khng kn o, nhng khng bao gi th bit th no l l li. Con ngܩi v tm, khng hay ngh xa xi m. V li y chng c ai. Ch Pho v u, m hn c v th cng say khܧt ng t na ܩng v ti nh tc khc chi u vo ng nt. Hn ra lm g y, cho c ra na th sao ? Th khng th s hn c th phm ljn th bi l rt gin d l th cha thy ai phm ljn th bao gi. Tht ra th th cng chng ngh ngi nhiu ljn th. Trong c th c mt bng en lan ri. Th khng ngi th khng chu ܮc.

Ngi mt lc th thy rng: nu c ngi mi th ng mt. Nhng th ng ljn hai phn ri. V th ngh: th ng, ng th lm sao! V nh th cng ch ng, ng ngay y cng vy. B c i theo hng t ra cng dm hm mi v. Th c ngi y cho mt. V th ng. Th ng ngon lnh v say sa.

Ch Pho vn say say nhn v run run. Bng nhin hn rn rn li gn th N: ln u tin hn rn rn, t khi v lng. Thot tin, hn hy xch ci l Nj xa xa, ri hn lng lng ngi xung bn sܩn th...

V th N git mnh. Th N mi kp git mnh th thng n ng bm vu ly th... Th vng vy y ra, th m mt, th tnh hn, th nhn ra Ch Pho. Th va th, va vt nhau vi hn va hn hn: " hay... Bung ra... Ti ku... Ti ku lng... Bung ra. Ti ku lng ln by gi!" Thng n ng li ph cܩi. Sao th li ku lng nh ? Hn vn tܪng ch c hn mi ku lng thi, ngܩi ta li ku tranh ca hn, bng nhin hn la ln, ku lng. Hn ku nh mt k b m va ku va dn ngܩi n b xung. Th N tr hai mt ngy ra nhn. Th N kinh ngc: sao hn li ku lng nh ? M hn vn cha chu thi ku lng. Cng may ngܩi quanh y khng c ai l g ting hn, m khi hn ku lng th khng ai cn Ƕng dng, h lu bu chi ri li ng, hn ku lng cng nh ngܩi khc bun, ht ngao. p li hn ch c l ch cn xao ln trong xm.

Th N bng nhin bt cܩi. Th N va ra va p tay ln lng hn. Nhng ci l ci p yu, bi v p xong, ci tay y li gii lng hn xung.... V chng cܩi vi nhau...

By gi th chng ng bn nhau... a b b no th ng . Ngܩi ta ng say sau khi lm vic yu. Chng ng nh cha bao gi ܮc ng... Trng vn thc vn trong tro... Trng rc bi trn sng, v sng gi bit bao nhiu vng. Nhng gn ljn sng, bng nhin Ch Pho chng mt tay xung t, ngi ln mt na. Hn thy nn nao, chn tay bn rn, nh ljn ba ngy nhn i. Th m bng li phinh phnh y, hnh nh bng hi au. Cn hnh nh g na, thi ng au bng ri. au tht, au mi lc mt d! N c cun cun ln. m tri lnh lnh. H c gi th kinh kinh. Mi ln gi, hn rn rܧn ngܩi. Hn mun ng ln. Sao u nng qu m chn th by ry. Mt hn hoa ln. Bng qun li, au g ngܩI. Hn o. Hn o ba bn ci. O mi. Gi ma ra ܮc th d chu . Hn cho mt ngn tay vo mc hng. Hn o ra mt ci to hn, rut hnh nh ln ln. Nhng cng ch nh ra ton nܧc di. Hn ngh mt t ri li cho tay vo mm. Ln ny th ma ܮc. Tri i! Ma thc, ma tho, ma ng c, ma ljn c rut. ljn ni ngܩi n b phi dy. Th ngi nhm dy v ng ngc nhn. Ci c nng n y phi lu mi nh ra v lu mi hiu.

By gi th Ch Pho ma xong. Hn mt qu, li vt ngܩi ra t. Hn ǩ hai mt ra kh rn; hn ch cn sc Nj rn khe kh. T ng ma bay li mt mi g thong nh mi rܮu, hn bng nhin rng mnh.

Th N li ǥt mt tay ln ngc hn (th suy ngh ljn by gi mi xong). Th hi hn:

-- Va th h ?

Mt hn o ln nhn th, nhn mt long ri li ǩ ra ngay.

-- i vo nh nh ?

Hn lm nh gt u. Nhng ci u khng Ƕng y, ch c ci m mt l nhch thi.

-- Th ng ln.

Nhng hn ng ln sao ܮc. Th qung tay vo nch hn, ǫ cho hn gܮng ngi. Ri th ko hn ng ln. Hn u vo c th, hai ngܩi lo o ri i v lu.

Khng c giܩng, ch c mt ci chng tre. Th Nj hn nm ln v i nht nhnh tt c nhng manh chiu rch ǡp ln cho hn. Hn ht rn. Hnh nh hn ng. Th cng lim dim chc ng. Nhng trong nh nhiu mui qu. Mui nhc cho th ci o qun ngoi vܩn. Th ra vܩn. i l nhc cho th vic i kn nܧc, th mi mt mc o, kn nܧc, ri xch i l nܧc i v nh.

Trng cha ln, khng chng tri cn khuya. Th ln giܩng nh ng. Nhng li nh vic l lng ti qua. Th cܩi. Th thy khng bun ng, v th c ln ra ln vo.

Khi Ch Pho m mt th tri sng lu. Mt tri cao, v nng bn ngoi chc l rc r. C nghe chim ru rt bn ngoi bit. Nhng trong ci lu m thp vn ch hi t m. y ngܩi ta thy chiu lc x tra v gp m th bn ngoi vn sng. Cha bao gi Ch Pho nhn thy th bi cha bao gi ht say.

Nhng by gi th hn tnh. Hn bng khung nh tnh dy, hn thy ming hn ǡng, lng m h bun. Ngܩi th bn rn, chn tay khng bun nhc, hay l i rܮu, hn hi rng mnh. Rut gan li nn nao ln mt t. Hn s rܮu cng nh ngܩi m thܩng s cm. Ting chim ht ngoi kia vui v qu! C ting ni ca nhng ngܩi i ch. Anh thuyn chi g mi cho ui c. Nhng ting quen thuc y hm no ch c. Nhng hm nay hn mi nghe thy... Chao i l bun !

-- Vi hm nay bn my ?

-- Km ba xu d !

-- Th th cn n thua g !

-- C ko co mi ܮc mt tm nm xu.

-- Tht th y. Nhng chng l rng li chi.


Ch Pho on chc rng mt ngܩi n b hi mt ngܩi n b khc i bn vi Nam nh v. Hn nao nao bun, l v mu chuyn y nhc cho hn mt ci g rt xa xi. Hnh nh c mt thi hn ao ܧc c mt gia nh nho nh. Chng cuc mܧn cy thu, v dt vi, chng b li mt con ln nui Nj lm vn ling. Kh gi th mua dm ba so rung lm.

Tnh dy hn thy gi m cn c Ƕc. Bun thay cho ǩi! C l no nh th ܮc? Hn gi ri hay sao ? Ngoi bn mi tui u... Du sao, khng phi tui m ngܩi ta mi bt u sa son. Hn ti ci dc bn kia ca ǩi. nhng ngܩi nh hn, chu ǿng bit bao nhiu l cht Ƕc, y dža cc nhc m cha bao gi m, mt trn m c th gi l du hiu bo rng c th h hng nhiu; n l mt cn ma gi cui thu cho bit tri gi rt, nay ma ng ljn. Ch Pho hnh nh trng trܧc thy tui gi ca hn, i rt m au, v c Ƕc, ci ny cn ng s hn i rt v m au.

Cng may th N vo. Nu th khng vo, c Nj hn vn v suy ngh mi, th ljn khc ܮc mt. Th vo cp mt ci r, trong c mt ni g y vung. l mt ni cho hnh cn nng nguyn. L v lc cn m, th trn trc mt lt, th bng nhin ngh rng: ci thng liu lnh y k ra th ng thng, cn g ng thng bng au m m nm cng queo mt mnh. Gi th m qua khng c th th hn cht. Th kiu ngo v cu sng mt ngܩi. Th thy nh yu hn: l mt ci lng yu ca mt ngܩi lm n. Nhng cng c c lng yu ca mt ngܩi chu n. Mt ngܩi nh th N cng khng qun ܮc. Cho nn th ngh: mnh b hn lc ny th cng bc. Du sao cng n nm vi nhau ! n nm vi nhau nh "v chng". Ting "v chng", thy ngܩng ngܮng m thinh thch. vn l iu mong mun m thm ca con ngܩi khn nn y chng ! Hay s khoi lc ca xc tht lm ni dy nhng tnh tnh m th cha bao gi bit ?

Ch bit rng th mun gp Ch Pho, gp hn m nhc li chuyn m qua th chc bun cܩi lm. Gm ! Sao li c th ngܩi u m l qu th ! Ngܩi ta ngi y m dm xn ln ngay vo, n ch ngang ngܮc m ngܩi ta ku b, n li lm to hn. M k th cng ng ng. Ci thng tri nh khng cht y, n cn s ai m hng ku. Nhng m ng kip. Th trn y tht l phi bit. C gi hm nay nhc . Phi cho hn n t g mi ܮc. ang m th th ch n cho hnh. Ra ܮc m hi th l nh nhm ngܩi ngay m... Th l va sng th chy i tm go. Hnh th nh th may li cn. Th nu b vo ci r, mang ra cho Ch Pho.

Thng ny rt ngc nhin. Ht ngc nhin th hn thy mt mnh n ܧt. Bi v ln ny l ln th nht hn ܮc mt ngܩi n b cho. Xa nay, no hn c thy ai t nhin cho ci g. Hn vn phi do nt hay l git cܧp. Hn phi lm g cho ngܩi ta s. Hn nhn bt cho bc khi m bng khung. Th N th ch nhn trm hn, ri li toe tot cܩi. Trng th th m c duyn. Tnh yu lm cho c duyn. Hn thy va vui va bun. V mt ci g na, ging nh n nn. Cng c th nh th lm. Ngܩi ta hay hi hn v ti c khi khng sc m c na. Th N gic hn n nng. Hn cm ly bt cho a ln mm. Tri i cho mi thm lm sao! Ch khi xng vo mi cng lm ngܩi nh nhm. Hn hp mt hp v nhn ra rng: nhng ngܩi sut ǩi khng n cho hnh khng bit rng cho n rt ngon. Nhng ti sao li mi ljn by gi hn mi nm v mi cho.

Hn t hi ri li t tr li: v c ai nu cho cho n u ? M cn ai nu cho m n na! i hn cha bao gi ܮc sn sc bi mt tay "n b". Hn nh ljn "b ta", ci con qu ci hay bt hn bp chn m li bp ln trn, trn na, n ch ngh ljn sao cho tha n ch c yu hn u. Hi y hn hai mi. Hai mi tui, ngܩi ta khng l , nhng cng khng ton l xc tht. Ngܩi ta khng thch ci g ngܩi ta khinh. V li b mt con n b gi ljn nh m bp chn! Hn thy nhc hn l thch, hung hi li s. Qu tht, t khi bit rng con v ch sai hn lm mt vic khng chnh ng, hn va lm va run. Khng lm th khng ܮc: mi vic trong nh, quyn n b. Ch hn, hn c lng no u. n ni ngܩi n b pht cu. B thy xa xi khng ܮc, phi lm ljn ni. B bo hn rng: "My thc th qu! Con trai g hai mi tui m nh ng gi". Hn vn gi v khng hiu. B lng l bo: "Ch nh tao gi my vo ch Nj bp chn th ny thi ?..." v thy hn ging ging b mng xi xi vo mt. Hn ch thy nhc, ch yu ng g. Khng, hn cha ܮc mt ngܩi n b no yu c. V th m bt cho hnh ca th N lm hn suy ngh nhiu. Hn c th tm bn ܮc, sao li ch gy k th ?

Bt cho hp xong ri, th N ǫ ly bt cho v mc thm bt n Hn thy mnh m bao nhiu m hi. M hi chy ra trn u, trn mt, nhng git to nh git nܧc. Hn a tay o qut ngang mt ci, qut mi, cܩi ri li n. Hn cng n, m hi li cng nhiu. Th N nhn hn, lc u thng hi. Hn thy lng thnh tr con. Hn mun lm nng vi th nh vi m. i sao m hn hin, ai dm bo l thng Ch Pho vn p u, rch mt m m chm ngܩi ? l ci bn tnh ca hn, ngy thܩng b lp i. Hay trn m thay ǰi hn v sinh l, cng thay ǰi c tm l na. Nhng ngܩi yu ui vn hay hin lnh. Mun c, phi l k mnh. Hn u cn mnh na. V c lc hn ngm mnh m lo . Xa nay hn ch sng bng git cܧp v da nt. Nu khng cn sc m git cܧp, da nt na th sao ? nh, hn ch mnh v liu. Nhng hn m h thy rng s c mt lc m ngܩi ta khng th liu ܮc na . By gi mi nguy! Tri i! Hn thm lng thin, hn mun lm ha vi mi ngܩi bit bao! Th N s m ܩng cho hn. Th c th sng yn n vi hn th sao ngܩi khc li khng th ܮc. H s li nhn hn vo ci x hi bng phng, thn thin ca nhng ngܩi lng thin... Hn bn khon nhn th N, nh thm d. Th vn im lng, cܩi tin cn, hn thy t nhin nh ngܩi . Hn bo th:

-- Gi c th ny mi th thch nh ?

Th khng p, nhng ci mi ca th nh cng bnh ra . Hn thy th cng khng c g l xu. Bng mt ci ging ni v mt v mt rt phong tnh theo hn, hn bo th:

-- Hay l mnh sang y vi t mt nh cho vui .

Th lܩm hn. Mt ngܩi tht xu khi yu cng lܩm. Hn thch ch khanh khch cܩi. Lc tnh to, hn cܩi nghe tht hin. Th N ly lm bng lng lm. By gi th my bt cho chng ngm. Hn thy lng rt vui. Hn bo th N mt ci lm th giy ny ngܩi ln. V hn cܩi, hn li bo:

-- ng y cn nh g hm qua khng ?

Th pht kh hn mt ci, lm ci v khng a a. Sao m e l th. Xu m e l th cng ng yu. Hn cܩi ngt, v mun lm th thn thng hn na, hn vo th mt ci tht au vo i. Ln ny th khng nhng th ny ngܩi. Th ku ln choe cho. Th nm c hn m gii xung. Chng t tnh vi nhau, khng cn ljn nhng ci hn. Ai li hn, khi c nhng ci mi nc n nh b rung vo k i hn v ci mt rch ngang dc nh mt tht. V li, c nhng cch u ym bnh dn hn, chng cu vo hoc pht nhau... thit thc bit my...

Chng s lm thnh mt cp rt xng i. Chng cng nhn thy th, v nht nh ly nhau. Nh th nm ngy chn, th nh hn c ngy ln m, tr nhng lc i kim tin. Hn khng cn kinh rܮu nhng c ung cho tht t. cho khi tn tin, nhng nht l Nj tnh to m yu nhau. n b khng c men nh rܮu, nhng cng lm ngܩi say. V hn say th lm. Nhng th li l ngܩi d hi. n hm th su, th th bng nh rng th c mt ngܩi c ǩi. Ngܩi c y ni ngy nay s v. Th ngh bng: hy ng yu, Nj hi c th .

Thy th hi, b gi kia bt cܩi. B tܪng chu b ni a. Nhng cht nh ra rng chu b vn d hi. B bng tr nn hong ht. B nhc cho ng cha nh b. Cng c l b ti thn b. B ngh ljn ci ǩi di dng dc ca b, khng c chng. B thy chua xt lm. B ut c, ut c vi ai khng bit. Nhng ri ǰ ci ut c ngay ln chu b ! Ngܩi n b c hnh thy chu b sao m th ! Tht n mt. Ngoi ba mi tui m cha trt ǩi. Ngoi ba mi tui... ai li cn i ly chng. Ai ǩi li cn i ly chng ! ! m c ly th ly ai ch ?... n ng cht ht c ri hay sao, m li m u i ly mt thng khng cha. Ai li i ly thng ch c m t ngh l rch mt ra n v. Tri i ! Nhc nh i l nhc nh ! Hi ng cha nh b ! B go ln nh con m di . B xa xi vo mt ci con chu gi ba mi tui m cha trt ǩi. B bo pht n:

-- nhn ܮc ljn bng ny tui th nhn hn, ai li i ly thng Ch Pho !

Th nghe thy th m ln rut. Nhng th bit ci b lm sao. Con ngܩi y c quyn ni th, bi con ngܩi y nm mi tui ri cn ai ly chng. Th bit ci lm sao. M khng ci ܮc th gin d ni ln ng ng. Th tc lm ! Th tc lm ! Th cn ǰ ci tc y ln mt ngܩi. Th lon ton chy sang nh nhn ngi. Th thy hn ng ung rܮu, v va ung va lm bm chi th v nh lu. Hn khng quen Ǯi; bi phi Ǯi, hn li li rܮu v ung cho ǫ bun. Ung vo th phi chi, quen mm ri ! Nhng chi th ? , th in ln mt ! Th gim chn xung t, ri li nhy cng ln nh thܮng ng. Hn th v qu, lc l ci u cܩi . Li cn cܩi ! N nho th, tri i ! Th in ln mt. Tri i l tri ! Th chng hai tay vo hng, vnh vnh ci mt, v ǧn ci mi v i ln, trt vo mt hn tt c li b c. Hn ngh ngi mt t ri hnh nh hiu . Hn bng nhin ngn ngܩi. Thong mt ci, hn li nh ht ht thy ni cho hnh. Hn c ngi ngn mt, khng ni g. Th trt xong gin ri. Ci mi ca th d xung ri li bnh ra. Th h h lm. Th ngoay ngoy ci mng t ra v. Hn sng st, ng ln gi li. Ai m thm li ! Cn mun li thi g ? Hn ui theo th nm ly tay. Th gt ra, li gii thm cho mt ci. Hn ln kho xung sn. ln ra th hn phi ku: bao gi ch th. Hn nht mt hn gch v, toan p u. Nhng hnh nh hn cha tht say. V hn ngh p u y ch thit: p u y Nj m nm n v ai ? Hn t phi ljn ci nh con N kia. n Nj m cht c nh n, m cht ci con khm gi nh n. Nu khng m ܮc, lc y hy p u ku lng. Mun p u, phi ung tht say. Khng c rܮu, ly g lm cho mu n chy ? Phi ung thm chai na. V hn ung. Nhng tc qu, cng ung cng tnh ra. Tnh ra, chao i bun! Hi rܮu khng sc sa. Hn c thoang thong thy hi cho hnh. Hn m mt khc rng rc. Ri li ung. Hn ra i vi mt con dao tht lng. Hn lm nhm: "Tao phi m cht n!" Nhng hn li c thng ܩng m i. Ci g lm hn qun r vo nh th N ? Nhng thng in v nhng thng say rܮu khng bao gi lm nhng ci m lc i chng nh lm.

Tri nng lm, nn ܩng vng. Hn c i, c chi v da git "n", v c i. By gi ljn ng nh c B . Hn xng xng i vo. C nh i lm ng vng, ch c mnh c B ang nm ngh tra ? Nghe hn, c thy bc mnh qu ! Chnh tht th c ang bc mnh. Bi c thy u hi nhc. C ang mun c mt bn tay man mt xoa ci u. Cng c l, c ch mun b T ng i lu qu th, khng bit rng i u ? Sao b y cn tr qu! Gn bn mi ri m trng cn phy phy. Cn phy phy qu i na! C nm nay ngoi su mi. Gi yu qu, ngh m chua xt. Gi th th b y ch cng gi cho xong. B y li c tr, c phy phy, c p nh mi ngoi hai mi tui, m sao a tnh. Nhn th thch nhng m tng tc l. Khc g nhai ming tht b lt xt khi rng gn ht rng. Mt b, ming b c duyn, nhng trng lm. Hi mt t l cܩi toe tot, tt c mt li, ci m th hy hy. M thy ght nhng thng trai tr, gi lm con b khng ng, m thy u cng a. Chng a nht nh nܧc c, ch ܮc ci th tc, m gp ai u cng cܩi! Chng ngh ljn a v c, ngܩi u m v tm ! Tc l ! C ch mun cho tt c nhng thng trai tr i t ... Nhng lc nh th, th mt ngܩi du khn ngoan cng khng bnh tnh ܮc. Nht l khi trng thy mt thng ch ljn vi tin ung rܮu nh Ch Pho. Tuy vy, c cng mc sn nm ho. Th mc sn Nj tng n i cho chng. Nhng mc ri, c cng phi qut mt cu cho nh ngܩi:

-- Ch Pho y h ? L b va ch ti khng phi l ci kho.

Ri nm bt nm ho xung t, c bo hn:

-- Cm ly m ct i cho rnh. Ri lm m n ch c bo ngܩi ta mi ?

Hn trn mt ch tay vo mt c:

-- Tao khng ljn y xin nm ho !

Thy hn toan lm d c nh du ging:

-- Thi cm ly vy, ti khng cn hn.

Hn vnh ci mt ln, rt kiu ngo:

-- Tao bo khng i tin.

-- Gii! Hm nay mi thy anh khng i tin. Th anh cn g ?

Hn dng dc:

-- Tao mun lm ngܩi lng thin !

B Kin cܩi ha h:

-- tܪng g! Ti ch cn anh lng thin cho thin h nh.

Hn lc u:

-- Khng ܮc! Ai cho tao lng thin? Lm th no cho mt ܮc nhng vt mnh chai trn mt ny ? Tao khng th l ngܩi lng thin na. Bit khng! Ch c mt cch... bit khng ! Ch c mt cch l ... ci ny bit khng !

Hn rt dao ra, xng vo. B Kin ngi nhm dy, Ch Pho vng dao ti ri. B Kin ch kp ku mt ting. Ch Pho va chm ti bi va ku lng tht to. Hn ku lng, khng bao gi ngܩi ta vi ljn. Bi th khi ngܩi ta ljn th hn cng ang giy nh ch gia bao nhiu l mu ti. Mt hn trn ngܮc. Mm hn ngp ngp, mun ni nhng khng ra ting. c hn, thnh thong mu vn cn ra .

C lng V i nhao ln. H bn tn rt nhiu v v n khng ng y. C nhiu k mng thm, khng thiu k mng ra mt! C ngܩi ni xa xi: "Tri c mt y, anh em !" Ngܩi khc th ni toc: "Thng no ch hai thng y cht th khng ai tic! R tht bn chng n git nhau, no c cn phi ljn tay ngܩi khc u". Mng nht l bn k ho trong lng. H tun ljn Nj hi thm, nhng chnh l Nj nhn l Cܩng bng nhng con mt tha mn v khiu khch. i To, khng cn kn o, ni toang toang ngay ngoi ch, trܧc mt bao ngܩi: "Thng b cht, thng con lp ny khng khi ngܩi ta cho n bn". Ai ch hiu "ngܩi ta" l chnh ng. Bn n em th bn nh: "Thng mt gi y cht, anh mnh nn m mng". Nhng ngܩi bit iu th hay ng vc, h chp ming ni: "Tre gi mng mc, thng y cht, cn thng khc, chng mnh cng chng li t g u..."

B c th N ch vo tn mt chu m ay nghin:

-- Phc ǩi nh my, con nh! Ch m ly ng Ch Pho.

Th cܩi v ni lng:

-- Hm qua lm bin bn, l Cܩng nghe u tn gn mt trm. Thit ngܩi li thit ca.

Nhng th li ngh thm:

-- Sao c lc n hin nh t.

V nh li nhng lc n nm vi hn, th nhn trm b c ri nhn nhanh xung bng:

-- Ni di, nu mnh cha, by gi hn cht ri, th lm n th no ?

t nhin th thy thong hin ra mt ci l gch c b khng, xa nh ca v vng ngܩi li qua...