He^`, ta tro+? la.i gian nha` co? Giu+~a ca'nh -do^`ng kho^ng, be^n kia so^ng Tro^'ng tra~i ho^`n ta co+n gio' ra~ Tie^'ng ta`n ta`n ru.ng suo^'t me^nh mo^ng Hu+`ng -do^ng hu`ng vi~ va` thanh tha?n Su+o+ng hu+'a nguye^n nga`y na('ng ru+.c say Ta da^.y khi ga` truye^`n nhie^~m ga'y Cha^n ma^y ra'ch -do? ve^'t thu+o+ng da`i Ta ngo^`i tru+o+'c go~ nghe xao -do^.ng Tro+`i -da^'t ba`o thai cu+.a cu+.a nhanh Ma^`m co? ngoi ngoi le^n ra.o ru+.c Con chim che`o be?o ho't lanh chanh Ta ngo^`i cho -de^'n khi tro+`i na('ng -Do^`ng ruo^.ng xanh -do^ng -du'c tie^'ng ngu+o+`i Ta ra?o quanh la`ng ho'ng chuye^.n phie^'m -Do+`i ngu+o+`i cu~ng chuye^.n phie^'m ma` tho^i O+? -da^y ta co' da(m ngu+o+`i ba.n Phu'c tu+. ta^m, kho^ng ly' -de^'n -do+`i O+? -da^y ta co' da(m pho sa'ch Va` mo^.t do`ng so^ng, ma^'y cu.m ma^y ... Do`ng so^ng u hie^?n tro^i vo^ lu+o+.ng Do`ng so^ng hie^`n trie^'t cha?y vo^ ta^m Ma` ta ngu+o+~ng vo.ng nhu+ su+ phu. Ma` ta tha^n thie^'t tu+.a tri a^m ... Lo`ng ta vo^ su+., ta vui ve? Bu+o+'m vo+'i hoa cu`ng bay nho+?n nho+ Mu`a ha. ta`n tro^i tro^i -do'm lu+?a Do`ng nga`y tha'ng tra('ng cha?y lo+ mo+ Que^n que^n, nho+' nho+' tie^`n sinh kie^'p Thie^n co^? mang mang, the^' su+. nho`a Tra^.n lo^'c cu+o+`i tro`n tre^n qua' va~ng Ta la`m la.i ca? ta^m ho^`n ta Buo^?i tru+a nhu+ buo^?i tru+a na`o -do' Tie^'ng vo~ng -du+a -du+a ti.ch mi.ch mu`i -Die^.u ha't a^`u o+ hoa co? li.m Nu+o+'c ma^y buo^`n ba~ cho+.t que^n tro^i Ta thie^'p trong vo`m xanh -da.i tho. -Do+`i -do+`i giu+o+ng ro^.ng lu+o+.ng bao dung Vi' da^`u ta ngu? kho^ng co`n da^.y A('t ha(?n lo`ng ta cu~ng du+?ng du+ng Chuye^.n tra^`n the^' ba^'y la^u thanh tho?a So^'ng mo^.t nga`y, ta ro~ mo^.t nga`y Tho^i vu+o+'ng ma('c da`i duye^n vo+'i no+. A^n oa'n -do+`i, phong kie^'m ru+?a tay Co`n la.i cha(ng ca^y -da`n lo+? tro'c Ga?y mi`nh nghe -do^i -die^.u xu+a xu+a Co`n la.i cha(ng chu't u hoa`i mo^'c Pha cu`ng ru+o+.u uo^'ng -de^'n say thua Ga(.p buo^?i tro+`i mu+a bay pho+'i pho+'i La' ca`nh sa'ng ro+~ sa('c ho^`i xua^n Ta nhi`n co.n co?, lo`ng me^ ma^?n Nghi~ to+'i -do+`i ra`n ru.a tha^m a^n So^'ng tre^n -do+`i, chuye^.n ghe^ go+'m qua' Va^.y ma` ta so^'ng co' ky` kho^ng ? Nu+o+'c ma('t ta tuo^n khi nghi~ to+'i Nhu+~ng ngu+o+`i -da~ che^'t, che^'t nhu+ ro+m ... Ga(.p buo^?i tro+`i trong da`n ba't nga't Ngo.n ca^y o^ ! -da~ gia't hoa`ng ho^n Co+n gio' mo+n man bo+` bu.i ra^.m Ke^? da.o quanh vu+o+`n chuye^.n tro^'ng kho^ng Ta nga('m go^'c ca^y nu+'t no+? vo? Go^'c ca^y to -de^'n ma^'y ngu+o+`i o^m Nghi~ to+'i bao -die^`u tha^`m la(.ng lo+'n Tri' ta kho^ng -du? lu+.c -do lu+o+`ng Ne^n ta pho' ma(.c cho tro+`i -da^'t Tro+`i -da^'t vo^ ngo^n la.i ba^'t nha^n Ne^n ta la(?ng la(.ng -di -di khua^'t Trong la~ng que^n xanh hu't tho+`i gian -De^m to^'i e^m ru lo+`i thu? thi? Be^n he` co' tie^'ng de^' ca ran Va^`ng tra(ng ta tha^'y tho+`i tho+ a^'u Mo.c la.i cho ta thuo+? xe^' ta`n Hi`nh nhu+ mo.i su+. -de^`u nhu+ the^' Ke^? ca? lo`ng ta cu~ng the^' tho^i Ca'c vie^.c vo^ co^ng la`m mie^'t mie^'t Que^n tie^.t -do+`i ta nhu+ na^'m mai Tra(ng, ba.n hie^`n xu+a gio+` ta'i ngo^. Ta thu+'c -de^m nay cho+i vo+'i tra(ng Nghi~ to^.i thu+o+ng sau na`y ma~i ma~i Tre^n mo^` ta, tra(ng pha?i lang thang He^`, ta tro+? la.i gian nha` co? So^'ng ta`n -do+`i ke? si~ ta`n mu`a Tre^n do^'c tho+`i gian, ho`n -da' tuo^.t La(n da`i kinh -do^.ng ca? hu+ vo^ Xa nghe -do+.t gio' le^n co+n ba~o Nha^n loa.i quay cuo^`ng bie^'n -do^?i sa^u Ba^`y cho' na(m cha^u ca('n su?a ro^. Qui? ma cu+o+`i kho'c ro+.n -de^m tha^u Cuo^.c -do+`i ky` la. kho^ng ba`y tu+o+'ng A(n sa.ch qua^n, tru+` ti'nh -du+o+.c thua Ho+~i ai tra'ng si~ ma`i dao nho.n Xin nho+' -do+`i kho^ng mo^~i sa('c vua He^`, ta tro+? la.i gian nha` co? Tu+? to^.i mu+`ng o+n li.ch su+? tha Ba va'ch, ngo.n -de`n xanh, bo'ng le? Nga`y qua nga`y, cho he^'t -do+`i ta\.
-Da^y la` mo^.t trong na(m ba`i thuo^.c chu`m tho+ Quy? Xu+o+'ng Thi (bo^'n ba`i kia la` Tu+o+?ng tu+o+.ng ta ve^` no+i ba?n tra.ch, Va` ro^`i ta^'t ca? se~ nguo^i ngoai, Ba tra(m na(m Li.ch su+? la`m thinh, va` Ba`i ca ly' cu?a ngu+o+`i cuo^`ng si~). Nhan -de^` Quy? Xu+o+'ng Thi -du+o+.c la^'y tu+` ba`i tho+ cu?a Vu+o+ng Ngu+ Du+o+ng -de^` tre^n tranh Bo^` Tu`ng Linh (ta'c gia? cu?a Lie^u Trai Chi' Di.):
Co^ vo.ng ngo^n chi, vo.ng thi'nh chi -Da^.u ba(`ng qua gia' vu~ nhu+ ty Lie^.u u+ng ye^'m ta'c nha^n gian ngu+~ A'i thi'nh thu pha^`n quy? xu+o+'ng thi
Cu+' no'i tra`n, cu+' nghe tra`n -De^m mu+a tha'nh tho't tre^n gia`n -da^.u du+a Chuye^.n ngu+o+`i -da~ nga'n xu+a gio+` Thi'ch nghe ma quy? du+o+'i mo^` nga^m tho+
No'i la'o ma` cho+i nghe la'o cho+i Gia`n du+a gia`n -da^.u gio.t mu+a ro+i Chuye^.n -do+`i -da~ cha'n kho^ng buo^`n nha('c Tho+ tha^?n nghe ma ha't ma^'y lo+`i
No'i bu+'a bu+`a -da^y, nghe bu+'a bu+`a Da^y du+a gia`n -da^.u pho+'i to+ mu+a Chuye^.n -do+`i cha'n nga^'y ngu+o+`i le^n -du+o+.c Nghe quy? mo^` thu ha't tha^'y u+a